Адыгэхэр Iэнэ тIысамэ, хабзэ дахэу яIэм я тетыгъуэт. “Iэнэ утIысамэ, зэманыр къоувыIэ”, — жеIэ адыгэ псалъэжьым. ГуфIэгъуэр иригъэкIуэкIыну Iэнэм тхьэмадэу ягъэтIысыр пщIэшхуэ зыхуащI нэхъыжьт: благъэ е гъунэгъу. Iэнэр къызэIузыхри, псом япэ дыдэ шхыным хэIэбэри, фадэ зыIэтри арат. Нэхъыжьым имыщIэу, абы къыхуимыдауэ, Iэнэм
«ФIы лъагъуныгъэр псэм и лъащIэщ», — Лермонтов Михаил. Нэчыхьытхыр адыгэхэм я махуэшхуэ лъапIэт. Нэхъыбэм ныбжьыщIэхэр я зэгурыIуэныгъэкIэ, я фIэфIыныгъэкIэ я насыпыр зэпащIэрт. Пщащэмрэ щIалэмрэ хьэгъуэлIыгъуэм, адыгэ илъэсыщIэм, гуфIэгъуэ махуэхэм щызэрыцIыхурт. ЦIыхухэм укъалъагъуу узэхуэзэныр, ууэршэрыныр емыкIушхуэу къызэралъытэм къыхэкIыу, ныбжьыщIэхэр дэлэлкIэ зэрыщIэрт. Псалъэм папщIэ,
Культурно-просветительский проект «Уардэ: 5 мудрых притч Кавказа», основанный режиссёром Зариной Пафифовой из Кабардино-Балкарии, стал победителем конкурса Президентского фонда культурных инициатив. На средства гранта будет создан цикл из пяти профессиональных короткометражных фильмов «Уардэ: 5 мудрых притч Кавказа» на кабардино-черкесском языке с русским дубляжом.
Адыгэ тхакIуэ, усакIуэ, драматург IутIыж Борис и Iэдакъэ къыщIэкIащ «Тыргъэтауэ» пьесэ цIэрыIуэр. Абы къыщыIуэтащ адыгэхэр къызытехъукIа мэуэтхэм ящыщ бзылъхугъэ Тыргъэтауэ и гъащIэр къызэрекIуэкIар. Къэбэрдей драмэ театрым щагъэуват спектаклыр икIи илъэс куэд щIауэ догъэщIагъуэ а бзылъхугъэм и образ гъуэзэджэр. Куэдым ящIэркъым IутIыжым ар
«ХамэщIым гъащIэу къыщекIуэкIыр, ЗригъэщIэну ар хуэпIащIэу, НыбжьыщIэу унэр ибгынат…», — Лермонтов Михаил. Хабзэ дахэрэ икIи мыхьэнэшхуэ иIэу адыгэхэм ягъэзэщIахэм ящыщщ атэлыкъыр. Хамэ быныр езым ейм хуэдэу зыпIа цIыхум «атылэкъкIэ» йоджэ. Быныр зеймрэ атэлыкъымрэ апхуэдэ щIыкIэкIэ лъыкIэ зэгухьауэ, зэблагъэ хъуауэ ябжырт. Атэлъыкъым и
Сыт хуэдэ лъэпкъми езым и дунеймрэ и щэнымрэ къэзыIуатэ макъамэ иIэжщ. Адыгэ макъамэр къэзыгъэщIыр Iэмэпсымэ хьэлъэмэтыщэхэщ, адрей лъэпкъхэм я Iэмэпсымэхэм емыщхьщ. Макъамэхэр къызрагъэкI Iэмэпсымэхэр я ныбжькIи, лъэкIыныгъэкIи, щIыкIэкIи зэхуэдэкъым, бжыгъэфIи мэхъу. Аращ ди макъамэхэр псоми къахэзыгъэщхьэхукIыр. «Органологие» жыхуиIэ щIэныгъэм зэфIэкI къыдет ди
Илъэсищэ куэдкIэ мамлюкхэмрэ янычархэмрэ зауэлI хахуэу, къару нэхъыщхьэу яIащ муслъымэн къэралыгъуэхэм. “Мамлюк” псалъэм “гъэр”, “щхьэхуимыт” жиIэу аращ къикIыр. Ауэ адыгэ мамлюкхэр щхьэхуимыту къалъхуртэкъым, атIэ къадыгъуа щIалэ цIыкIухэр ящэу зэIэпахыурэ, КъуэкIыпIэм нагъэсырт. ЗауэлI хахуэу ягъэса нэужь, адыгэ щIалэхэр мамлюкхэм хагъэхьэрт. Тырку янычархэр лъэсыдзэ
Дуней псом текъухьам елъытауэ, хэкум адыгэу исыр Iэгубжьэ хуэдиз хъууэ аращ. Дэнэ къыщымыхутами, сыт хуэдэ IэнатIэ Iумыувами, адыгэр адыгэу сытым дежи щытыжащ, щIэблэм зэращымыгъупщэн IуэхуфIхэри ялэжьу псэуащ. Апхуэдэщ Европэм и тхыдэм къыхэнэжа адыгэ уэркъ пщащэр. Зэгуэр муслъымэныгъэр IэщIыб ищIу, чыристан диныр къэзыщтауэ
Хы ФIыцIэ Iуфэм къыщыщIэдзауэ Шэшэн мэзхэм нэс къызэщIиубыдэу, ижь-ижьыж лъандэрэ адыгэхэр Кавказым щыпсэуащ. Адыгэ лъэпкъым и дуней тетыкIэр къэпIуэтэнумэ, «хъугъуэ-фIыгъуэр къызыпыщэщ щэнхабзэ» жыпIэмэ, ущыуэнукъым. Ар дуней телъыджэт, хамэ къэрал къикIа зыплъыхьакIуэхэм я псэр зыхьэхут. Аращ европей дэфтэрхъумапIэхэм адыгэм теухуауэ тхыгъэ куэд къыщIыщIэнари.
13 Kasım’da Abhazya Devlet Üniversitesinde “Ana dili, edebiyat ve folklor: günümüz ve perspektifler” adlı II. Uluslararası Konferansın açılışı gerçekleştirildi. Etkinliğin düzenleyicisi, AGÜ filoloji fakültesi bünyesinde faaliyet gösteren V. P. Ankvaab adını taşıyan Abhaz-Adıge filolojisi merkezidir. Açılış törenini söz konusu merkezin müdürü, Abhaz